Żywice silikonowe są wielocząsteczkowymi związkami o siatce trójwymiarowej. Elementy tworzące jej podstawę składają się, podobnie jak w przypadku kwarcu, z krzemu i tlenu. W przypadku żywic silikonowych co czwarty atom tlenu zastąpiony jest przez grupę organiczną R. Dlatego mówi się o organozmodyfikowanej strukturze kwarcu. Wspólną cechą wszystkich żywic silikonowych jest to, że zbudowane są one z 30 do 80 trójfunkcyjnych jednostek krzemowych T. Ich ciężar cząsteczkowy wynoszący od 2000 do 5000 jest bardzo mały w porównaniu z żywicami organicznymi. Wiążą one 2–4 procenty wagowe alkoholu. Z chemicznego punktu widzenia żywice silikonowe umieszczane są pomiędzy czysto nieorganicznymi i czysto organicznymi substancjami.

W wyniku polikondensacji z silanów powstaje żywica silikonowa. Żywice silikonowe powstają w wyniku polikondensacji silanów, w trakcie której z lepkich i stałych siloksanów powstają rozpuszczalne w organicznych rozpuszczalnikach siloksany polimerowe. Tak zwane żywice płynno-stałe stanowią prawie wyłącznie żywice metylosilikonowe stosowane jako środki wiążące w farbach i tynkach na bazie żywicy silikonowych.

Z organicznych roztworów lub emulsji powstają po wyschnięciu żywice metylosilikonowe nie przepuszczające wody. Związane grupy alkoholowe reagują w wyniku tworzenia silanoli z kondensacyjnymi grupami (najczęściej OH-) powierzchni materiałów budowlanych. Reagują one jednak również między sobą powiększając molekuły żywicy silikonowej i tworząc Siatka żywicy silikonowej .